آشنایی با خواص شوید و شوید کوهی

خواص شوید تنها به بهبود گوارش یا کاهش نفخ محدود نمی‌شود. این گیاه با بهره‌مندی از ترکیباتی مثل ویتامین A، ویتامین C، منگنز، کلسیم و فلاونوئیدها، در تنظیم قند خون، سلامت قلب و حتی حمایت از عملکرد هورمونی و باروری هم نقش دارد. استفاده از شوید به‌صورت تازه، خشک یا دمنوش در طب سنتی برای تسکین دردهای قاعدگی، آرامش اعصاب و پاک‌سازی کبد هم رایج است.

علاوه‌بر شوید معمولی، گونه‌ای به نام شوید کوهی هم در برخی مناطق شناخته شده است که بیشتر به‌صورت خشک مصرف می‌شود و در طب سنتی خواصی نزدیک به فواید شوید معمولی دارد. برای اینکه با فواید و مضرات شوید و تاثیر آن بر بدن بیشتر آشنا شوید، در این مطلب از مجله اسنپ فود با ما همراه باشید.

خواص شوید

شوید (Anethum graveolens یا Dill) گیاهی یک یا دوساله با طبع گرم و خشک محسوب می‌شود که به‌صورت تازه، خشک، عرق یا دمنوش شوید قابل استفاده است. این گیاه دارای ترکیباتی مانند ویتامین‌های A و C، مواد معدنی نظیر کلسیم، منیزیم و منگنز، فلاونوئیدها و آنتی‌اکسیدان‌هاست که می‌توانند در بهبود برخی عملکردهای بدن موثر باشند. در ادامه، به بررسی مهم‌ترین فواید شوید می‌پردازیم:

کاهش کلسترول بد (LDL)

شوید به‌طور بالقوه می‌تواند به کاهش سطح کلسترول خون کمک کند. در مطالعات آزمایشگاهی، مشخص شده است که عصاره شوید و قرص‌های حاوی آن تاثیر مثبتی بر سطح کلسترول و تری‌گلیسیرید خون، آنزیم‌های کبدی، بیان‌ژن‌ها و فعالیت آنزیمی در موش‌های آزمایشگاهی با کلسترول بالا داشته‌اند.

این یافته‌ها، نشان می‌دهند که از شوید می‌توان برای مدیریت کلسترول خون و سلامت کبد استفاده کرد. بااین‌حال، انجام مطالعات انسانی بیشتر برای تایید نهایی این اثرات ضروری است.

بهبود عملکرد دستگاه گوارش

شوید به‌دلیل داشتن فلاونوئیدها و ترپنوئیدها می‌تواند به بهبود عملکرد دستگاه گوارش کمک کند. این گیاه خاصیت ضدنفخ دارد و منجر به کاهش گازهای معده و روده می‌شود. همچنین، فیبر موجود در شوید به تسهیل حرکت روده‌ها و جلوگیری از یبوست کمک می‌کند و هضم غذا را بهبود می‌بخشد.

• کمک به هضم بهتر غذا: شوید با افزایش ترشح آنزیم‌های گوارشی، فرایند هضم را تسهیل می‌کند و مشکلاتی مانند احساس سنگینی معده یا سوء هاضمه را کاهش می‌دهد.
• رفع سوزش معده: شوید به‌دلیل خاصیت ضدالتهابی، می‌تواند در کاهش سوزش معده و رفلاکس گوارشی موثر باشد. تسکین اسپاسم‌های معده و بهبود هضم به دلیل برخورداری از اسانس‌های فرار، در شوید و خواص برگ بو دیده می‌شود.
• مقابله با عفونت‌های گوارشی: برخی تحقیقات نشان داده‌اند که شوید دارای خواص ضدباکتریایی و ضدقارچی است و می‌تواند به مقابله با میکروب‌ها و عفونت‌های دستگاه گوارش کمک کند. این ویژگی، برای پیشگیری از اسهال‌های عفونی یا مشکلات مشابه موثر است.
• کاهش نفخ و گاز معده: شوید خاصیت ضدنفخ دارد که می‌تواند به کاهش گازهای اضافی معده و روده کمک کند. این ویژگی باعث راحتی بیشتر بعد از خوردن غذاهای سنگین می‌شود و از تجمع باد در دستگاه گوارش جلوگیری می‌کند.

تقویت روده‌ها

فیبر موجود در شوید به حرکت منظم روده‌ها کمک و از بروز یبوست جلوگیری می‌کند. با مصرف این سبزی مفید، مشکلات روده‌ای مانند یبوست یا اسهال‌های ناشی از عملکرد ناقص روده برطرف خواهد شد و حرکات روده به حالت طبیعی خود باز خواهد گشت.

شوید یکی از اعضای مخفی و معطر در سبزی سوپ محسوب می‌شود که اگر با نسبت درست در کنار جعفری و گشنیز قرار گیرد، سوپ شما را از یک پیش‌غذای ساده به یک داروی خوشمزه تبدیل می‌کند.

خواص شوید برای چربی سوزی

برگ‌های شوید تازه می‌توانند به کاهش وزن کمک کنند؛ چراکه سرشار از مواد مغذی و آنتی‌اکسیدان‌ها هستند و کالری بسیار کمی دارند.

لاغری با شوید

برگ‌های شوید به کاهش سطح تری‌گلیسیرید و کلسترول بد در بدن کمک می‌کنند. برای بهره‌مندی از این خواص شوید برای بدن و افزایش متابولیسم، می‌توانید چند برگ شوید را در نوشیدنی‌ها یا حتی در آب ساده بریزید و آن را به مدت ۵ الی۶ دقیقه روی حرارت متوسط بجوشانید؛ سپس آب آن را صاف کنید و بنوشید.

این نوشیدنی به بهبود گوارش کمک می‌کند و متابولیسم بدن شما را افزایش می‌دهد. خاصیت شوید به‌همراه خواص نخود فرنگی می‌تواند به روند چربی‌سوزی و تقویت متابولیسم بدن کمک کند.

کمک به کنترل دیابت نوع ۲

بر اساس برخی مطالعات، شوید می‌تواند در مدیریت قند خون و پیشگیری از دیابت نوع ۲ نقش به‌سزایی داشته باشد. مصرف شوید نه‌تنها به کنترل دیابت موجود کمک می‌کند؛ بلکه می‌تواند در جلوگیری از بروز این بیماری هم نقش داشته باشد.

خواص شوید برای کبد چرب

براساس مطالعات انجام‌شده، شوید، به‌ویژه عصاره و پودر آن، در درمان کبد چرب غیرالکلی (NAFLD) می‌تواند موثر باشد. از خواص شوید برای کبد چرب می‌توان به بهبود سطح چربی‌های خون، افزایش ظرفیت آنتی‌اکسیدانی بدن، کاهش چربی کبد، کاهش کلسترول LDL، تری‌گلیسیریدها و سطح انسولین ناشتا اشاره کرد. همچنین بررسی خواص شنگ می‌تواند دید بهتری درباره گیاهان مؤثر در سلامت کبد به شما بدهد.

شنگ می‌تواند از کبد در برابر استرس اکسیداتیو که عامل ایجاد NAFLD است، محافظت کند. بااین‌حال، برای تایید کامل این اثرات در انسان‌ها، به تحقیقات بیشتری نیاز است.

خواص شوید برای تخمدان

خواص شوید برای پریودی شامل تأثیر آن در تنظیم چرخه قاعدگی و تسکین برخی از علائم مرتبط با آن است. تحقیقات نشان داده‌اند که عصاره دانه شوید می‌تواند به‌عنوان یک ضدبارداری طبیعی عمل کند و با تحریک انقباضات رحمی و افزایش ترشح هورمون اکسی‌توسین، به شروع قاعدگی منجر شود.

به همین دلیل، استفاده از دانه‌های شوید در دوران بارداری و شیردهی باید با احتیاط باشد؛ زیرا مصرف آن می‌تواند باعث شروع قاعدگی و سقط جنین شود. همچنین، مصرف بیش از حد شوید ممکن است به کاهش سطح گلوکز خون بی‌انجامد؛ بنابراین، توصیه می‌شود پیش از استفاده از شوید به‌عنوان راهکار درمانی یا مکمل دارویی، به‌ویژه در دوران بارداری یا شیردهی، با پزشک معالجتان مشورت کنید.

پشتیبانی از سلامت استخوان‌ها و دندان‌ها

شوید به‌دلیل داشتن مواد مغذی مانند کلسیم، آهن، منیزیم و فسفر می‌تواند در تقویت و حفظ سلامت استخوان‌ها و دندان‌ها نقش داشته باشد. به‌علاوه، شوید حاوی ویتامین C و آنتی‌اکسیدان‌هاست که به محافظت از استخوان‌ها در برابر آسیب‌های ناشی از رادیکال‌های آزاد کمک می‌کنند.

علاوه‌بر این، شوید دارای خواص ضدمیکروبی است که می‌تواند در کاهش باکتری‌های دهان و پیشگیری از عفونت‌های لثه و مشکلات دندانی مفید باشد. اگرچه مقدار مصرف روزمره شوید کم است؛ اما استفاده مکرر آن در رژیم غذایی می‌تواند مکملی برای دریافت مواد معدنی باشد.

تاثیر بر سلامت قلب

فلاونوئیدهای موجود در شوید به‌دلیل خاصیت آنتی‌اکسیدانی و ضدالتهابی خود می‌توانند از قلب محافظت کنند. برخی مطالعات حیوانی نشان داده‌اند که عصاره شوید می‌تواند سطح چربی خون را کاهش دهد. نکته مهم این است که بیشتر مطالعات با استفاده از عصاره‌های غلیظ شوید انجام شده‌اند؛ بنابراین، هنوز مشخص نیست مصرف غذایی آن تا چه اندازه بر سلامت قلب اثر می‌گذارد.

خواص شوید برای مردان

از مهم‌ترین خواص شوید در مردان می‌توان به تأثیر آن بر سلامت جنسی، کاهش استرس و سلامت پروستات اشاره کرد. این گیاه با بهبود جریان خون می‌تواند به افزایش میل جنسی و کیفیت اسپرم کمک کند؛ بااین‌حال، هنوز شواهد علمی دقیقی در این زمینه وجود ندارد. خواص آنتی‌اکسیدانی شوید هم می‌تواند به کاهش التهاب و حفظ سلامت پروستات، به‌ویژه در مردان بالای ۴۰ سال کمک کند.

خواص شوید خشک

بخش زیادی از فوایدی که برای شوید تازه گفته شد، در شوید خشک هم وجود دارند. با این تفاوت که نگهداری از شوید خشک آسان‌تر است و به این ترتیب، برای مدت طولانی‌تری می‌توانید از خواص این سبزی ارزشمند برخوردار شوید.

خواص شوید خشک با ماست

ترکیب ماست و شوید خشک یا تر که بورانی شوید هم نامیده می‌شود، یکی از چاشنی‌ها و البته میان‌وعده‌های محبوب است. از خاصیت‌های شوید خشک با ماست می‌توان به بهبود هضم غذا و سلامت دستگاه گوارش اشاره کرد. شوید خشک سرشار از ترکیبات آنتی‌اکسیدانی و فیبر است که باعث کاهش نفخ، تسکین معده و تنظیم حرکات روده می‌شود.

ترکیب آن با ماست به‌دلیل داشتن کلسیم و پروبیوتیک‌ها، علاوه‌بر تقویت استخوان‌ها و دندان‌ها، به تعادل فلور طبیعی روده کمک می‌کند. برای استفاده کاربردی‌تر، می‌توانید با اضافه‌کردن سیر رنده‌شده، پودر سیر یا فلفل سیاه به این ترکیب، فواید این خوراکی خوشمزه را چند برابر کنید.

برای مثال، اضافه‌کردن سیر رنده‌شده به ترکیب شوید خشک و ماست، یک راه عالی برای پایین‌آوردن فشار خون است و وجود فلفل سیاه در این ترکیب، سلول‌های چربی را می‌شکند و باعث کاهش وزن می‌شود.

شوید کوهی

شوید کوهی با طعم و عطری متمایز از شوید معمولی، اغلب به‌صورت خشک‌شده استفاده می‌شود و گزینه‌ای مناسب برای تنوع در آشپزی سنتی و ترکیب با مواد غذایی مختلف است. این نوع شوید معمولا به دوغ و ماست اضافه یا در کنار برنج طبخ می‌شود و برای تهیه دمنوش هم کاربرد دارد.

خواص شوید کوهی

شوید کوهی به‌عنوان یکی از گیاهان معطر محلی، در طب سنتی برای کمک به هضم غذا، کاهش نفخ، تسکین دردهای شکمی و تقویت اشتها مورد استفاده قرار می‌گیرد. این گیاه معمولا به‌صورت خشک‌شده به دوغ، ماست یا غذاهای گرم مانند برنج اضافه می‌شود و تهیه دمنوش از آن هم رایج است.

اگرچه خواص شوید کوهی در منابع بومی و سنتی مطرح شده‌اند؛ اما شواهد علمی کافی برای تایید تفاوت قطعی آن با شوید معمولی در دسترس نیست. بنابراین، استفاده از آن بیشتر به‌عنوان یک طعم‌دهنده طبیعی و بر پایه تجربه‌های سنتی توصیه می‌شود و نباید به‌عنوان درمان قطعی برای مشکلات خاص در نظر گرفته شود.

ارزش غذایی شوید

در جدول زیر می‌توانید مقدار ویتامین‌ها، مواد معدنی و سایر ترکیبات مغذی موجود در شوید را مشاهده کنید.

مواد مغذی	مقدار در 100 گرم شوید تازه
کالری	43 کیلو کالری
چربی کل	1.1 گرم
چربی اشباع	0.8 گرم
چربی ترانس	0 گرم
چربی غیراشباع	0.1 گرم
سدیم	61 میلی‌گرم
کربوهیدرات کل	7 گرم
فیبر خوراکی	2.1 گرم
پروتئین	3.5 گرم
کلسیم	208 میلی‌گرم
آهن	6.6 میلی‌گرم
پتاسیم	738 میلی‌گرم
منگنز	1.3 میلی‌گرم
ویتامین C	85 میلی‌گرم
ویتامین D	0 میکروگرم
ویتامین A	378 میکروگرم

مضرات شوید

مصرف شوید در مقادیر رایج غذایی برای بیشتر افراد بی‌خطر است. بااین‌حال، در موارد نادر، می‌تواند باعث حساسیت پوستی، خارش دهان، تهوع، استفراغ یا تورم گلو و زبان شود. در دوران بارداری و شیردهی هم توصیه می‌شود از قرص‌ها یا عصاره‌های غلیظ شوید استفاده نشود؛ زیرا اطلاعات کافی درباره ایمنی آن‌ها وجود ندارد.

شوید، گیاهی خوش‌عطر و معجزه‌گر

خواص شوید نه‌تنها در طب سنتی، بلکه در پژوهش‌های تغذیه‌ای هم مورد توجه قرار گرفته است. این گیاه با بهره‌مندی از ترکیباتی مثل ویتامین‌ها، آنتی‌اکسیدان‌ها و مواد معدنی می‌تواند در بهبود عملکرد گوارش، تنظیم قند خون، کاهش کلسترول و حتی آرامش اعصاب مؤثر باشد. مصرف شوید تازه، خشک یا به‌صورت دمنوش در رژیم غذایی روزانه می‌تواند راهی طبیعی برای حفظ سلامت عمومی بدن باشد.

برای تهیه شوید تازه یا خشک از منبعی مطمئن، پیشنهاد می‌کنیم از خدمات عطاری آنلاین اسنپ فود استفاده کنید. اگر هم به‌دنبال تکمیل سبد غذایی خود با میوه‌های تازه و سالم هستید، می‌توانید از طریق سفارش آنلاین میوه، خرید خود را انجام دهید.

سوالات متداول

آیا ماست و شوید برای کبد چرب مفید است؟

بله. ترکیب ماست با شوید، به‌دلیل دارابودن پروبیوتیک‌ها، کلسیم و ترکیبات آنتی‌اکسیدانی، می‌تواند به بهبود عملکرد کبد کمک کند.

خواص شوید تازه چیست؟

از مهم‌ترین خواص شوید می‌توان به کمک به بهبود گوارش، کاهش نفخ، تنظیم قند خون، کاهش کلسترول بد و اثرات آرام‌بخش اشاره کرد.

آیا سبزی شوید به کاهش کلسترول کمک می‌کند؟

بله، تحقیقات حیوانی و برخی مطالعات انسانی نشان داده‌اند که مصرف شوید (به‌ویژه به‌صورت عصاره یا مکمل) می‌تواند سطح کلسترول LDL (کلسترول بد) و تری‌گلیسرید را کاهش دهد، بدون آن‌که تاثیری منفی بر کلسترول HDL (کلسترول خوب) بگذارد.