طرز تهیه نان بربری؛ نانی ایرانی و خوشمزه
نان بربری با بافت نرم و عطر اشتهابرانگیز خود جایگاه بسیار ویژهای در سفره ایرانیان دارد. طرز تهیه نان بربری چندان سخت نیست و اگر تمام مراحل پخت را با دقت انجام دهید، از نتیجه شگفتزده خواهید شد. فقط باید مواد لازم مانند آرد، آب، روغن، شکر، نمک و مخمر را آماده کنید. تا انتهای این مطلب با ما همراه شوید تا طرز پخت نان بربری را مرحلهبهمرحله با شما در میان بگذاریم.
نان بربری چیست؟
نان بربری یکی از نانهای سنتی و بسیار محبوب ایران است که با فرم بیضیشکل و ضخامتی که دارد، شناخته میشود. این نان از اواخر دوره قاجار وارد سفره مردم ایران شده است و اغلب در کنار صبحانه سرو میشود.
مواد لازم برای تهیه نان بربری خانگی
برای تهیه نان بربری به موارد زیر احتیاج دارید. شما میتوانید متناسب با تعداد افراد این مواد را کم یا زیادتر کنید.
| مواد لازم | مقدار لازم |
| آرد | 4 لیوان |
| خمیرمایه | دو قاشق چایخوری |
| شکر | 1 قاشق چایخوری |
| روغن مایع | 30 گرم |
| نمک | 1 قاشق چایخوری |
| آب ولرم | 350 گرم |
| کنجد و سیاهدانه | به مقدار لازم |
مراحل گام به گام تهیه نان بربری
پخت نان بربری مانند طرز تهیه نان لواش خانگی آسان و کمدردسر است. اگر تمام مراحل را با دقت دنبال کنید، میتوانید یک نان بربری خوشطعم و برشته برای خود و خانواده بپزید. در ادامه قدم به قدم با روش پخت نان بربری بیشتر آشنا خواهید شد.
مرحله اول: تهیه خمیرمایه
یک قاشق چایخوری شکر، 2 قاشق چایخوری خمیرمایه و یکسوم از فنجان آب ولرم را در یک ظرف با هم مخلوط کنید. پس از همزدن، روی ظرف را بپوشانید و آن را در جایی گرم قرار دهید. بعد از گذشت 5 تا 10 دقیقه مخمر حبابدار و کفآلود خواهد شد و آماده استفاده میشود.
مرحله دوم: آمادهسازی خمیر
پس از آمادهکردن یک ظرف بزرگ، آرد و نمک باید الک شوند. سپس خمیرمایه، روغن و آب را به آرد اضافه کنید. خمیر را آنقدر ورز دهید تا بافتی صاف و ابریشمی پیدا کند. در نهایت یک ظرف مناسب را با روغن چرب کنید و خمیر را درون آن بگذارید.
روی ظرف را با سلفون یا حوله آشپزخانه بپوشانید و آن را در مکانی تاریک و گرم مانند کابینت آشپزخانه قرار دهید. اجازه دهید خمیر تا یک ساعت یا حتی بیشتر استراحت کند تا حجم آن دوبرابر شود.
مرحله سوم: چانه گرفتن خمیر
پس از استراحت، خمیر را روی سطح صافی که از قبل آردپاشی شده است، قرار دهید. آن را به دو قسمت تقسیم کنید و کمی آرد روی خمیر بپاشید. سپس با استفاده از وردنه یا با دست، چانهها را بهصورت بیضیشکل صاف کنید. روی خمیر را با یک حوله آشپزخانه حدود 30 دقیقه بپوشانید. در این مدت هم فر را در دمای 200 تا 210 درجه گرم کنید.
مرحله چهارم: تهیه لعاب نان بربری
در طرز تهیه نان بربری، آمادهکردن لعاب اهمیت بسیار زیادی دارد. در یک ظرف کوچک، یک قاشق غذاخوری آرد، یکسوم فنجان آب و یکدوم قاشق چایخوری شکر را با هم مخلوط کنید. روی حرارت ملایم، چند دقیقه آن را هم بزنید تا لعاب غلیظی بهدست آورید. در آخر هم شعله گاز را خاموش کنید تا لعاب خنک شود.
مرحله پنجم: آمادهسازی کامل خمیر نان
روی سینی فر کمی آرد بپاشید یا با کاغذ روغنی آن را بپوشانید. خمیر را روی سینی قرار دهید و انگشتهای دست خود را بهصورت عمودی روی آن بکشید. یک برس را آغشته به لعاب کنید و آن را روی خمیر بمالید. همچنین، کمی کنجد یا سیاهدانه روی نان بریزید. در نهایت خمیر را با حوله آشپزخانه یا پلاستیک بپوشانید و آن را در گوشهای گرم از آشپزخانه بهمدت 30 دقیقه استراحت دهید.
مرحله ششم: پخت نان بربری
سینی را درون فر که از قبل گرم شده است، قرار دهید تا نان در طبقه وسط فر پخته شود. دمای فر را روی 210 درجه تنظیم کنید. پس از گذشت 18 تا 20 دقیقه نان بربری شما پخته خواهد شد. با دنبالکردن طرز تهیه نان بربری حالا یک نان داغ و خوشمزه دارید که میتوانید آن را با پنیر، املت یا کره و مربا میل کنید. نوش جان!
حالا که عطر نان بربری تازه در آشپزخانه پیچیده، مقاومت در برابر آن سخت است؛ اما فراموش نکنید که بافت پفکی و جذابِ این نان حاصل استفاده از آرد سفید است که سرعت جذب بالایی در بدن دارد. برای اینکه بدانید یک کف دست از این نانِ خوشمزه در مقایسه با نانهای سبوسدار مثل سنگک، دقیقاً چقدر قند خون شما را بالا میبرد (و چقدر مجاز به خوردن آن هستید)، پیشنهاد میکنم حتماً نگاهی به اعداد و ارقام دقیق در مقاله جدول قند نان بیندازید تا لذت صبحانه را با سلامتی همراه کنید
نکات ضروری برای تهیه نان بربری
اگرچه طرز تهیه نان بربری بهنظر آسان میآید اما جزییات و نکات بسیار ضروری وجود دارد که باید به آنها توجه کنید.
- از آرد نانوایی برای پخت بربری استفاده کنید.
- خمیر نان را بهمدت 8 تا 10 دقیقه ورز دهید تا کشسانی بالایی پیدا کند.
- میتوانید بهجای لعاب، یک تخممرغ را هم بزنید و روی خمیر بمالید.
- در مرحله آمادهسازی خمیر، چندین بار خمیر را محکم به سطح بکوبید.
- برای تهیه مخمر از آب ولرم استفاده کنید. آب خیلی سرد مخمر را فعال نمیکند و آب خیلی گرم هم آن را از بین میبرد.
- اگر خمیر نان پس از یک ساعت بهدرستی پف نکرد، به آن استراحت بیشتری دهید.
چگونه نان بربری را در فر درست کنیم
قبل از پخت نان، ابتدا فر را در دمای 200 درجه سانتیگراد و تا 20 دقیقه گرم کنید. سپس خمیری را که قبلا آماده کردهاید در طبقه وسط فر بگذارید. یکی از مهمترین نکات در طرز تهیه نان بربری، پخت نان در محیط مرطوب است.
یک ظرف فلزی را پر از آب جوش کنید و آن را در طبقه زیرین فر بگذارید. با این کار نان در فضایی مرطوب پخته میشود و بافت آن بسیار نرم خواهد شد. دمای فر را روی 210 درجه سانتیگراد تنظیم کنید و پس از گذشت 18 تا 20 دقیقه بربری پختهشده را از فر بیرون بیاورید.
روشهای پخت نان بربری بدون فر
حتی بدون فر و تجهیزات نانوایی هم میتوانید یک نان بربری خوشطعم و خوشعطر در خانه تهیه کنید. در این بخش آموزش تهیه نان بربری بدون استفاده از فر را با شما در میان میگذاریم.
پخت نان بربری در توستر
ابتدا اجازه دهید توستر در دمای 220 درجه سانتیگراد گرم شود. خمیر نان بربری را در طبقه وسط توستر قرار دهید و یک کاسه آب جوش هم در طبقه زیرین آن بگذارید. قسمت جلوی المنت بالایی فر را با فویل بپوشانید تا بافت نان و لایه رویی آن خشک نشود.
پخت نان بربری در قابلمه
یک قابلمه نچسب و بزرگ را روی گاز بگذارید تا بهمدت 5 تا 7 دقیقه داغ شود. پس از آنکه کف قابلمه با روغن یا کره چرب شد، خمیر نان را درون آن بگذارید و سر قابلمه را روی ظرف قرار دهید. اجازه دهید نان با شعله بسیار کم و بهآرامی پخته شود.
پس از پختهشدن لایه زیرین نان، حبابهایی روی سطح خمیر ایجاد میشود. در این وضعیت نان را برگردانید تا روی آن هم حسابی بپزد. توصیه میکنیم بعد از پخت نان، کمی کره به سطح آن بمالید و سپس بربری را میل کنید.
چرا نان بربری سفت یا چسبنده میشود؟
اگر خمیر بیش از اندازه ورز داده شود، نان بربری سفت خواهد شد. همچنین هنگام ورزدادن خمیر نباید خیلی از آرد استفاده کنید. این موضوع سبب خشکی نان میشود. از طرفی هم اگر نان در دمای کم پخته شود، خمیر بربری چسبنده خواهد شد. نان را کامل بپزید تا چسبندگی خمیر از بین برود.
ترفندهای حرفهای برای تهیه نان بربری به سبک سنتی
- کمی ماست به خمیر اضافه کنید تا بافت نان نرمتر شود.
- برای طلاییشدن سطح نان میتوانید چند دقیقه گریل فر را روشن کنید.
- قبل از استراحت خمیر با مخمر، چسبندگی آن را با ورزدادن و اضافهکردن کمی روغن از بین ببرید.
- کمی بیکینگپودر به مواد لعاب اضافه کنید.
- اگر میخواهید خطوط روی نان عمیقتر شود، انگشتان خود را مرطوب کنید و آن را روی سطح خمیر بکشید.
- اگر خمیر شما سفت بود، چند قطره آب به آن اضافه کنید.
- در صورتیکه خمیر چسبنده و شل است، میتوانید به آن آرد بیشتری بزنید.
طرز تهیه نان بربری با کنجد و زعفران
هنگام تهیه لعاب بربری میتوانید کمی زعفران به آن اضافه کنید. همچنین زعفران دمکرده و روغن زیتون را با هم ترکیب کنید و قبل از پخت بربری روی خمیر بمالید. در نهایت هم مقداری کنجد روی خمیر بپاشید و آن را درون فر قرار دهید تا پخته شود. اگر فرصت پخت نان در خانه را ندارید، میتوانید خرید نان اینترنتی را امتحان کنید.
لذت پخت نان بربری در خانه
دستور پخت نان بربری آسانتر از آنچه که فکر میکنید، خواهد بود. تمام مراحل گفتهشده را با دقت انجام دهید. با کمی آزمون و خطا، طرز تهیه نان بربری را بهخوبی یاد میگیرید و به پخت آن مسلط میشوید. پخت بربری در خانه نهتنها لذتبخش است بلکه باعث میشود همیشه نان سالم و گرم در خانه داشته باشید. پس همین حالا دست بهکار شوید و مقدمات تهیه نان بربری را آماده کنید.
سوالات متداول
چگونه مطمئن شویم که مخمر ما سالم است؟
مخمر پس از گذشت 10 دقیقه، حبابدار و کفآلود میشود. اگر این اتفاق رخ نداد، 10 دقیقه دیگر هم صبر کنید. در غیر این صورت باید مخمر تازه تهیه شود.
آیا میتوان لعاب را بهگونه دیگری تهیه کرد؟
بله برخی افراد مقدار بسیار کمی زردچوبه را با آرد و شیر مخلوط میکنند تا لعاب آماده شود.
آیا میتوانم از روز قبل خمیر نان را آماده کنم؟
بله؛ میتوانید خمیر را در یخچال نگهداری کنید. هنگامی که به آن نیاز داشتید، خمیر را تا 30 دقیقه بیرون از یخچال قرار دهید تا به دمای محیط عادت کند.
